Getild door de zwarte makelaar


5 juli 2012 (Trouw) – Ze noemt hem de ‘zwarte makelaar’. Tatiana Jereskos (42) ogen staan wijd open en ze praat hard. “Hij zag er normaal uit, toen we vijf jaar geleden het huis bij hem kochten. We betaalden en kregen de papieren. Maar een maand nadat we waren verhuisd, stond er een man op de stoep. Hij zei dat het huis niet van ons was, maar van hem. Toen begonnen de rechtszaken. We verloren ze allemaal. Het zal niet lang duren voor we ons huis uitgezet worden.”

De familie Jeresko is slachtoffer van huisroof. Deze vorm van criminaliteit bestaat in West-Europa sinds de jaren dertig niet meer, maar is in post-Sovjetlanden nog aan de orde van de dag. Criminelen stelen huizen of bedrijfspanden door misbruik te maken van rammelde eigendomswetgeving, gebrek aan toezicht en corruptie van het rechtssysteem.

Statistiek erover bestaat amper, maar waarschijnlijk gaat het in Oekraïne om meerdere duizenden slachtoffers per jaar. Vanwege de toenemende corruptie onder president Janoekovitsj wordt het probleem alleen maar groter.

Jeresko laat haar huis zien, waar ze de makelaar ongeveer 25 duizend euro voor betaalde. Het is een armoedig flatje van 18 vierkante meter in Tsjernigiv, in de buurt van Tsjernobil. Er is een kleine keuken en een woonkamer. Dochter Julia (15) slaapt in het enige bed, Tatiana en haar man Boris in twee bruine uitklapstoelen. Het ruikt er muf en er lopen kakkerlakken over de kastjes.

“We willen het wel opknappen maar mogen dat niet, aangezien we niet de officiële eigenaars zijn”, aldus Jeresko. “De  zwarte makelaar maakt deel uit van een crimineel netwerk. Hij werkt samen met notarissen, politie en zelfs justitie.”

Huisroof bestaat al sinds de val van de Sovjet-Unie, legt Tamara Mirgorodskaja uit, directrice van het Leger des Heils in Charkov. “In het begin waren de slachtoffers vooral oude mensen. Opgegroeid onder het communisme, wisten zij niets van eigendom en werden misleid om documenten te ondertekenen waarmee ze de rechten van hun huis opgaven.”

Tegenwoordig zijn de technieken geavanceerder. Rechters worden omgekocht om vervalste documenten als echt te erkennen. Niet alleen omaatjes, maar ook gezinnen, expats en bedrijven zijn slachtoffer. Mirgorodskaja: “ze kunnen nergens terecht, want vaak zijn ook ambtenaren en politie betrokken.”

Na oproepen van de Britse ambassadeur en de Europese Commissie in Kiev – die klachten krijgen van buitenlandse bedrijven – heeft de Oekraïense regering nu beloofd een commissie in te stellen die voor verbetering gaat zorgen. Experts verwachten er weinig van, omdat de corruptie hardnekkig is. Jeresko schudt haar hoofd. “De regering wil misschien indruk maken op de EU, maar doen het niet voor ons. Hoe zou je anders verklaren dat niemand ons wil helpen?”

Haar familie zal op straat moeten leven als ze het huis verliezen, denkt Jeresko. Samen met tientallen andere slachtoffers van de makelaar heeft ze een actiegroep opgericht  waarmee ze aandacht voor de zaak probeert te vragen. “Mijn dochter heeft huilend haar beklag gedaan op de regionale televisie, maar zelfs daardoor laat die schoft zich niet afschrikken. Hij heet Maximenko”, zegt ze. “Schrijft u alstublieft zijn naam op. Zijn naam internationaal bekend te maken is mijn laatste redmiddel.”

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s