Koning van Charkov kijkt uit naar het EK


12 mei 2012 (Trouw)  -Het is aan Oleksander Jaroslavski te danken dat het Nederlands elftal deze zomer neerstrijkt in Charkov, de tweede stad van Oekraïne. Jaroslavki (52)  is een oligarch, een puisant rijke ondernemer. In Oekraïne wemelt het van de oligarchen, mannen met veel geld, die de samenleving sturen. Ze bezitten media, alle grote bedrijven en hebben het voor het zeggen in politieke partijen.  Charkov heeft dus Jaroslavski, die met miljoeneninvesteringen het kampioenschap naar het Noord-Oosten van Oekraïne lokte.

Het valt niet mee om Jaloslavski – liefhebber van vrouwen, Weens gebak en voetbal – te spreken te krijgen. Rodderich Leffler, manager van het binnen een jaar uit de grond gestampte vijfsterren Kharkiv Palace Hotel praat echter graag over zijn baas  “Je kunt best met hem in discussie, maar dan moet je wel iets zinnig zeggen.”  Leffler kijkt om zich heen in de skybar of hij de gespierde Oekrainer in diens geel-blauwe trainingspak ergens ziet. Er staan wat verveelde serveersters in korte rokjes aan de bar. “Meestal is hij hier. Dit hotel is zijn baby. Het wordt de basis van de UEFA-officials in de zomer. Hij kan niet wachten tot het EK begint.”

Ondanks wekenlang aandringen en diverse beloftes, laat de oligarch zich die dag niet zien. Misschien is hij wat mediaschuw geworden, nadat hij in een Poolse documentaire  ‘ de koning van Charkov’ werd genoemd. Daarin werd hij in zijn luxeleventje geportretteerd. Hij heeft het niet zo op met die typering, meldt hij later. “Die titel is door de filmmakers bedacht, niet door mij.”  Met de term oligarch heeft hij minder moeite. “Natuurlijk mag je me zo noemen. Dat betekent namelijk dat er over me gepraat wordt. Ik heb 300 miljoen dollar geïnvesteerd in hotels, stadia en infrastructuur voor het EK. Over iemand die de hele dag op de bank hangt praat niemand.”

Woorden waar weinig tegen in te brengen valt. Jaroslavski is een actief man. Hij staat iedere dag om zes uur op om te gaan zwemmen in zijn privezwembad op zijn landgoed. Een stulpje van zo’n 25 hectare met diverse huizen, waar hij woont met zijn ouders, zijn derde vrouw Marina (23) en twee jonge kinderen. Naast talloze sporten doet hij aan yoga, runt hij een miljardenbedrijf en een voetbalclub.

Zijn cv is typisch voor een Oekraïense oligarch. Na de val van de Sovjet-Unie maakte hij flitscarriere. Hij dook in het vacuüm dat de communistische staat achterliet en werd bankier en eigenaar van het oudste industrieel-financiële bedrijf DCH. Een familielid zat bij de communistische partij, maar hoe hij aan zijn eerste miljoen kwam wil hij niet vertellen. Want, zo legt hij uit, “geld houdt van stilte.” Intussen is hij een van de vijftien rijkste mannen van het land en is DCH een miljardenbedrijf dat zaken doet in financiën, bouw, mijnen en chemische industrie

Een Oekraiense oligarch zonder voetbalclub is als een kerstboom zonder piek, dus moest ook Jaroslavski er aan geloven. “Eigenlijk was ik geen voetbalfan als kind. Natuurlijk ging ik wel eens naar een wedstrijd met mijn vader, maar ik werd pas gegrepen toen ik Metallist had gekocht. Nu ben ik geen supporter, maar een echte fan.”

Dat is te zien. Jaroslavski is bij bijna alle wedstrijden aanwezig, vaak met zijn zoontje. “Het succes van Metalist is aan hem te danken”, aldus Sergei Rodionov, woordvoerder van de voetbalclub. “Sinds hij het 2005 directeur werd, is het enkel bergopwaarts gegaan. We wonnen vijf keer brons in de nationale competitie  en gingen meespelen op Europees niveau.”

Daarbij is Mettalist ook een aantal Nederlandse clubs tegengekomen. In het eerste jaar dat de club Europees speelde, ontmoette het Roda JC. De laatste jaren speelde Metalist ook tegen PSV en AZ. Jarsoslavski slaat direct aan als he tover Nederlands voetbal gaat.  “Allemaal sterke en waardige tegenstanders, met een prachtig spel en een goede voorbereiding”, aldus de zakenman. “Dit laat het hoge niveau van het Nederlandse voetbal goed zien. Als ik een favoriet moest kiezen. Zou het AZ zijn. Niet alleen van mij, maar van alle inwoners van Charkov. Waarom? Omdat we graag tegen ze zouden spelen in de finale van de Europese competitie.”

Hoewel hij voor de Chakovenaren spreekt, zijn ze niet allemaal even blij met hem. “Hij is maffia, zoals al die oligarchen. Ze begonnen als criminelen in de jaren negentig en doen nu alsof ze onschuldig zijn”, zegt de 51-jarige Masha die op een stoffige markt pasteitjes verkoopt. “Mijn twee zoons zijn dol op hem. Als ze naar de wedstrijden van Metalist gaan roepen ze zijn naam, als leus. Maar ik had liever dan hij geld uitgaf aan de mensen.” “Nee nee nee”, komt haar buurvrouw ertussen, die ingemaakte augurken verkoopt. “Hij is niet zo’n crimineel. Hij heeft veel voor de stad gedaan. Hij is niet zoals de burgemeester die er alleen zelf rijk wil worden. Een goed mens.”

Het is vrij uniek als een Oekraïner een oligarch ‘goed’ noemt. In een land waar de corruptie zo hoog ligt dat het in het gewone leven is ingebakken, is dat bijna een compliment. “Ik heb het al vaak gezegd, voor mij is het EK een sociaal project. Een investering in de toekomst, die de ontwikkeling van Charkov goed zal doen.” Natuurlijk zal hij er zelf ook niet slechter van worden, geeft hij toe. “ Het is goed voor de ontwikkeling van toerisme, zakencontacten, sport en andere industrieën.”

Economische belangen, voetbal en politiek lopen openlijk door elkaar in Oekraine. De bedrijven van oligarchen sponsoren de club en de politici. Jaroslavski doet dit als een van de weinigen niet. maakt hierin een uitzondering. Hij wil geen slecht woord kwijt over zijn collega oligarchen, maar zegt tegelijkertijd dat politiek hem niet interesseert en de burgemeester hem niet aanstaat.

Hotelmanager Leffler lacht “Hij kan het niet vinden met de burgemeester van Charkov, dat is algemeen bekend. Ze gingen samen naar school.” Hij haalt zijn schouders op. “Het gaat allemaal om economische belangen. De mensen die Jaroslavski niet mogen, zijn gewoon jaloers op de projecten die hij doet. Zo ook de burgemeester. Er wordt gezegd dat hij alle EK-subsidies in eigen zak steekt. Dus het is werkelijk dankzij  Jaroslavski  dat we überhaupt nog gasten kunnen verwachten deze zomer.”

Rodionov is het hier mee eens maar relativeert tegelijkertijd Jaroslavski’s apolitieke houding. “Hoewel hij een grote aan de burgemeester heeft, is deze alsnog welkom in de skybox deze zomer. “ Aldus de Metalist-woordvoerder. “Jaroslavski  is een zakenman. Zij zetten een glimlach op als een politici verschijnen. Zo gaat het altijd.”

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s