‘Frisdrank? Daar krijg je een longontsteking van’


11 februari 2012 (Trouw) – Oekraïners moeten niets hebben van de kou. Wie denkt dat ze gewend zijn aan heftige temperaturen, zit er naast. Zo gauw het kwik onder de -15 zakt, weigeren de meesten hun deur uit te gaan.

Schaatsen Nederlanders vrijwillig? Die mededeling levert verdwaasde blikken op. Kievenaren blijven liever binnen, kijken televisie en stoppen zich vol met medicijnen en kruidenwodka.

Vrouwen moeten zich er niet in de kou wagen”, weet de platinablonde Nina Danilovna (59). Ze zit aan haar keukentafel en kijkt hoofdschuddend uit het raam. “Ze kunnen vallen of verkouden worden. Stel je voor.” Haar dochter Tanya (36) knikt. “Ze zijn er gewoon niet voor gemaakt, net zoals oudere mensen.”

In hun sovjetflat is het 24 graden. Zoals in de meeste Oekraïense huizen is de verwarming centraal geregeld. Je kunt hem niet lager zetten. Als het te warm is, zet je een raam open.

Maar dat zou niet in Danilovna’s hoofd opkomen. Ze heeft een extra kachel neergezet en een badjas over haar oranje fleecepak aangetrokken. Als Tanya een kuchje laat horen, zet ze grote ogen op. “Je hebt toch geen frisdrank gedronken hè? Daar krijg je een longontsteking van. Je moet je goed beschermen. Van binnen en van buiten.”

Deze wijsheid is gemeengoed, dat is te zien op straat. Mannen kleden zich in sportjacks, de vrouwen van top tot teen in bont. Het aantal vachten en de pluizigheid ervan geeft aan hoe rijk de eigenaresse is.Welvarende dames hebben zoveel nertsenbont op en om hun hoofd, dat hun gezicht nauwelijks zichtbaar is. In de metro zijn zelfs exemplaren te zien met bij hun bontjas kleurende schoothondjes.

De armere vrouwen moeten het doen met een jas van berenvel. Beren zijn er zijn er immers genoeg in Siberië. Dus hun vacht is goedkoper.

Ook de schoenen zijn voorzien van aaibaar materiaal. Die Uggs-schoenen die bij jullie in het westen zo populair zijn? Die had mijn opa in Siberië vroeger al aan, vertellen de Kievenaren met opgeheven hoofd.

De kou heeft in Europas twee-na-grootse land officieel al honderddertig levens gekost. Maar de stedelingen tonen weinig medelijden. De regering heeft er namelijk een waarschuwing uitgedaan dat mensen niet alleen de weg op moesten gaan. “Je weet toch dat je autopech kunt krijgen of uitglijden, en dan sta je in een meter sneeuw vast. Tja, dan kun je doodvriezen”, aldus Tanya.

“Oi, oi”, klinkt het op de straat als er weer eens een meisje met bergschoenen met naaldhakken uitglijdt. Moeder Danilovna ziet het aan terwijl ze de kieren van haar venster met ducttape afplakt en tegelijkertijd de borsch op het vuur in de gaten houdt.

De Oekraïense verslaving aan pillen en kruidenmengsels neemt in de winter manische vormen aan. Vrouwen hebben altijd miniapotheek in hun handtas en zweren bij grootmoeders recepten van kruiden- (nastoika) of vruchtenwodka (nalivka) voor het slapengaan. Naast de traditionele bietensoep wordt varkensvet (salo) geserveerd. Je smeert het op donker brood of gebruikt het in plaats van boter om kruidenboter van de maken. Met veel knoflook.

“Oi oi, zo lekker”, zucht Tanya als ze een plak kruidenvet naar binnen werkt. “En dubbel gezond. Naast voedend, is het een goede manier om de vrouwen binnen te houden. Als je dit hebt gegeten wil je de straat niet meer op, omdat je zo stinkt.”

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s