Onder rokjes filmen in de Xenos


De bewaker gaapt. ‘Is het al bijna sluitingstijd?’ Zijn collega glimlacht. ‘Vandaag is koopavond, dus je kunt je lol nog op.’ De bewakers lopen door de Xenos in de Amsterdamse Kalverstraat. Ze scannen de mensen die langslopen en houden de camerabeelden in de gaten.

Op een van de schermen is een vrouw met een halflange rok te zien. Ze staat voor het servies en lijkt niet te kunnen kiezen tussen een gestreepte en gestippelde theepot. Ze neemt beide om de beurt uit het schap.Dan komt er een man naast haar staan. De bewaker perst zijn ogen tot spleetjes. Die meneer staat wel erg dicht op haar. ‘Wat doet hij daar? Zit hij nou met zijn hand in haar tas?’ De bewakers kijken elkaar aan en spoelen de band terug. Als ze het langzaam afspelen zien ze dat de man een tas onder de rok van de vrouw schuift. Hij doet het snel, als een routineklus. In de tas zit een camera.

Zo moet het ongeveer gegaan zijn op 13 juni 2009. Nu, bijna een jaar later, staat verdachte Jacob C. (57) tegenover drie rechters van de rechtbank in Amsterdam. Hij heeft een slank postuur en flaporen. Rechter Janssen kijkt de verdachte warm aan. ‘Verbeter mij als ik ongelijk heb, maar ik heb het gevoel dat u het prettig vond om aangehouden te worden. Omdat u hulp kon krijgen voor uw probleem.’ De rechter spreekt langzaam en articuleert duidelijk. ‘Meneer C, we gaan niet alles doornemen of nodeloos ingaan op details. Dat doen we ook om u een beetje gerust te stellen. U heeft gezegd dat het klopt wat u wordt verweten. Blijft u bij uw bekentenis?’ ‘Ja’, antwoordt C. Hij heeft een Amsterdams accent en een schelle stem. Toch klinkt hij onzeker.

Dat mag niet en dat wist hij

De rechter vat het duimdikke dossier samen. De verdachte vertelde meer dan gemiddeld aan de politie en werkte aan alle onderzoeken mee, aldus de rechter. Tijdens het verhoor vertelde C. openlijk dat hij al meer dan tien jaar filmde onder rokken van vrouwen in supermarkten en winkels in Amsterdam. Thuis had hij een twintigtal dvd’s liggen. Dit mag niet en dit wist hij. Daarom liet hij vrijwillig zijn huis doorzoeken. In zijn huis trof de politie maarliefst 62 dvd’s met filmpjes aan. Toen ze het beeldmateriaal bekeken, vonden ze naast materiaal van vrouwen in winkels ook beelden van onder rokjes van collega’s uit het rijksmuseum waar C. werkte.

‘Ik deed het dwangmatig’, vertelt C. in de rechtbank. Hij houdt zijn armen stevig over elkaar alsof het hem houvast biedt. ‘Toen ik begon was het alsof er een nieuwe wereld voor me opende. Het was nieuw en spannend. Later werd het een sleur, want ja, die beelden bleven hetzelfde. Eigenlijk leefde ik twee levens.’

‘Die vrouwen in het museum waren prima collega’s en het vertrouwen was goed. Tot mijn spijt heb ik dat vertrouwen geschaad. Ik ben op staande voet ontslagen en heb dat niet aangevochten. Ik wilde dat ik excuses kon maken, maar zo ver ben ik nog niet’, stamelt de verdachte. ‘Misschien zijn zij dat ook nog niet,’ vult rechter Janssen aan. ‘Wees daar voorzichtig mee, want als u er al klaar voor bent, kan het nog zijn dat zij het niet willen.’ C. knikt.

Aan de grond genageld

Het slachtoffer uit de Xenos reageerde geschokt toen de bewaking haar aansprak. ‘Ik was aan de grond genageld. Ik had de man wel gezien, maar zag hem gewoon als een meneer in de Xenos’, aldus het slachtoffer. Toen ze met de beelden geconfronteerd werd, begon ze te huilen. ‘Ik had helemaal geen uitdagende kleding aan’, zei ze tegen de politie. ‘Waarom ik? Je denkt dat je rustig kunt winkelen. Ik wilde meteen aangifte doen, want voelde me in mijn eerbaarheid aangetast.’

Ook de collega’s uit het museum reageerden geschokt. Het vijftal dat de politie heeft gehoord herkende zich op de beelden. Aan kleding en werkplek. Ze verklaren erg verrast te zijn en niets door te hebben gehad. ‘Als ik het gemerkt had was ik zeker boos geweest’, aldus één van hen. ‘Hij moet begrijpen dat je zo niet met privacy omgaat.’ Een andere vrouw kon zichzelf niet direct herkennen. ‘Ik zie dat gedeelte van mijzelf niet iedere dag’, zei ze. ‘Bovendien is het erg amateuristisch gefilmd.’

‘Ik heb gelezen wat die vrouwen over me denken,’ vertelt C. Hij kijkt de rechters aan. ‘Dat was beschamend. Ik zou het ook niet willen dat iemand dat bij mij deed. Die beelden die ik maakte laten zien dat ik die vrouwen toen anders zag. Ik was niet geïnteresseerd in één soort vrouw, ik filmde allerlei vrouwen.’ Zijn beeld van vrouwen is veranderd, sinds hij om de week naar de psycholoog gaat. ‘Na alles wat ik heb meegemaakt, met de aanhouding en nu voor de rechtbank, heb ik beseft wat ik heb gedaan. Als ik nu met een vrouw praat zie ik haar niet meer als lustobject.’

Sociale contacten

‘Ik ben ook beter geworden in het onderhouden van sociale contacten’, stamelt C. Rechter Janssen kijkt tevreden op. Dat is belangrijk, iedereen heeft behoefte aan contact.’ De verdachte beaamt dit. ‘Ik heb vaste contacten, die probeer ik vast te houden, want ik was veel te laks. Ik zei af omdat ik hoofdpijn had. Nu bedenk ik geen excuus meer om ergens niet heen te gaan. Ik spreek af met mijn archeologenclub en kom bij mensen thuis. Dat vind ik erg leuk.’ De rechter knikt enthousiast.

Ik heb ook aan een paar mensen verteld van de strafzaak,’ vertelt C. Toch zijn de banken achter hem leeg. ‘En ik zoek werk. Ik sta ingeschreven bij de DWI, maar ik moet afwachten of ik in een traject mag. Dus ik heb me alvast als vrijwilliger aangemeld bij de vlindertuin van Artis. Jammer genoeg is daar wel een wachtlijst.’

‘Denkt u dat het terugkomt?’

De officier van justitie eist 4 maanden voorwaardelijk en een proeftijd van 4 jaar. Er is volgens haar sprake van feitelijke aanranding van de eerbaarheid. ‘Bij personen die dit soort verstoord seksueel gedrag vertonen is er vaak sprake van herhaling, dus hij moet in behandeling blijven’, licht ze toe. De psycholoog van C. acht hem verminderd toerekeningsvatbaar en de officier gaat er in mee. De verdachte wacht dus waarschijnlijk geen gevangenisstraf.

‘De termen die in het rapport worden gebruikt zijn heel ingewikkeld’, legt rechter Janssen uit. ‘U heeft een persoonlijkheidsstoornis. Denkt u zelf dat het terugkomt?’ De verdachte denkt na. ‘Als ik zeg ik ben er voor 100% vanaf is dat moeilijk, want wat als het niet waar is. Ik kan voor 99,9% zeggen dat ik het niet meer doe. Ik heb er geen gevoel meer bij en geen behoefte meer aan. Die beelden heb ik afgezworen. Ik wil die banden niet eens terug.’ Rechter Janssen kijkt opgetogen. ‘De uitspraak is over twee weken.’

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s